Dit is een belangrijk hoofdstuk en de informatie in dit hoofdstuk loopt ook als rode draad door de gevel opleiding. Mocht je voelen ik ben onvoldoend bekwaam om trauma-sensitief te werken (en dat is in het bekkengebied het meest belangrijk) dan kun je een extra training aanschaffen om je hierin te verdiepen.

Afstemmen op de intelligentie van het lichaam
Werken met het lichaam betekent werken met alles wat daarin aanwezig is. Met ontspanning en stroming, maar ook spanning, bescherming en bevroren ervaringen die nog geen volledige beweging hebben kunnen maken.

Het lichaam reageert hierop op een intelligente manier. Wat zich toont in het lichaam is geen probleem dat opgelost hoeft te worden, maar een signaal dat gehoord en gerespecteerd wil worden.

Binnen deze opleiding leer je het lichaam benaderen als een zelfregulerend systeem, waarin alles wat gebeurt betekenis draagt.

Veiligheid als basis

In dit werk vormt veiligheid de basis van alles. Wanneer het lichaam zich veilig voelt, ontstaat er ruimte voor verzachting, adem en beweging. Wanneer die veiligheid ontbreekt, zal het lichaam zich aanspannen, terugtrekken of aanpassen.

Daarom ligt de focus in jouw werk niet op openen of verdiepen, maar op het creëren van een bedding waarin het lichaam zichzelf kan reguleren.

Afstemming boven doen

Trauma-sensitief werken vraagt dat je vertraagt en afstemt. In plaats van iets te willen veranderen, leer je:

  • waarnemen
  • volgen
  • reageren op wat het lichaam aangeeft

Je blijft daarbij continu in contact met:

  • het lichaam van de ander
  • je eigen lichaam
  • en de dynamiek daartussen

Vanuit deze afstemming ontstaat vanzelf de volgende stap.

Werken op de rand

In het lichaam is er altijd een grens tussen wat voelbaar is en wat te veel wordt. Je leert werken op deze rand. Dat is de plek waar er contact is, en tegelijkertijd ruimte. Hier kan het lichaam verzachten en bewegen zonder zich te hoeven beschermen. Dit vraagt vertraging, aandacht en het vermogen om subtiele signalen serieus te nemen. Dit vraagt om niet te denken dat jij het beter weet dan de ander, maar het tempo van de ander te volgen zodat het de ruimte krijgt om zelf te mogen ontdekken. Blijf altijd in respect voor het proces van de ander en gun de ander ook haar proces.

Jouw rol als begeleider

Je bent niet degene die iets “doet” bij de ander. Je bent aanwezig, afgestemd en dragend. Jouw staat van zijn heeft direct invloed op het lichaam van de ander. Een aanwezig en gereguleerd lichaam nodigt uit tot ontspanning en vertrouwen. Dit vraagt dus om je ego los te laten en iemand te willen ‘bewegen ergens naartoe’ of iets laten ervaren. Dit vraagt om anders kijken, denken en dus training. Daarom begint dit werk altijd bij jezelf.

In de praktijk: werken met wat zich aandient

Tijdens het werken met het lichaam kunnen verschillende reacties ontstaan. Het lichaam kan verzachten, openen of juist spanning laten zien. Soms ontstaat er emotie, soms trekt iemand zich terug, soms gebeurt er ogenschijnlijk weinig.

De uitnodiging is om hierop te reageren vanuit aanwezigheid.

Wanneer er emotie ontstaa, blijf aanwezig met je handen en je aandacht.
Je hoeft niets te sturen of te verdiepen. Je volgt de adem en het tempo van het lichaam.

Wanneer het lichaam zich aanspant of terugtrekt Zie dit als een grens die voelbaar wordt. Vertraag en blijf binnen het gebied dat nog veilig aanvoelt.

Wanneer je twijfelt, luister hiernaar. Breng je aandacht terug naar je eigen lichaam en adem. Vanuit die plek ontstaat opnieuw afstemming.

Wanneer er (voor jou) weinig lijkt te gebeuren, adem, centreer jezelf en geef het lichaam de ruimte om te integreren. Ook stilte is beweging en inwendig gebeurt er vaak heel veel.

Tot slot

Trauma-sensitief werken is geen techniek, maar een manier van aanwezig zijn. Je leert het lichaam ontmoeten als een intelligent en zelfregulerend systeem, waarin niets geforceerd hoeft te worden. Vanuit deze basis krijgt alles wat je in de volgende modules leert een diepere kwaliteit.

Reflectie

  • Jouw neiging tot doen

Sta stil bij een moment waarop je iemand wilde helpen of veranderen.
Wat gebeurde er in jouw lichaam?
Wat verandert er wanneer je aanwezig blijft zonder in te grijpen?

  • Veiligheid in je eigen lichaam

Breng je aandacht naar je lichaam.
Waar ervaar je ruimte?
Waar ervaar je spanning?

Wat helpt jou om dieper te zakken in veiligheid?

Checklist voor de begeleider

Voor de sessie

  • Ik ben aanwezig in mijn eigen lichaam
  • Mijn adem is rustig en vrij
  • Mijn aandacht is bij mezelf en niet vooruitgericht
  • Ik voel mijn eigen grenzen en ruimte

Tijdens de sessie

  • Ik blijf afgestemd op adem, spanning en signalen van het lichaam
  • Ik vertraag wanneer ik twijfel
  • Ik werk binnen wat het lichaam toelaat
  • Ik forceer geen verdieping of opening
  • Ik blijf in contact met mijn eigen lichaam

Na de sessie

  • Ik geef ruimte voor integratie
  • Ik blijf aanwezig zonder te analyseren of te verklaren
  • Ik neem waar wat er is, zonder oordeel
  • Ik check bij mezelf hoe de sessie in mijn lichaam doorwerkt

Essentie

Je hoeft niets te forceren, op te lossen, te sturen
Het lichaam weet de weg.
Ze weet precies wat het mag doen wanneer het de ruimte krijgt om gevolgd te worden.